Verdieping en verrijking in bèta en techniek

U-Talent

Activiteiten

Alleen voor Ambitie

3-vwo activiteitendagen

De 3-vwo activiteitendagen vinden plaats op 30 mei en 1 juni (voor groep A) en op 4 juni en 5 juni (voor groep B)

Groep A: woensdag 30 mei en vrijdag 1 juni 2018
Groep B: maandag 4 juni en dinsdag 5 juni 2018

Per dag is er keus uit één van onderstaande onderwerpen:

Op aarde leven waanzinnig veel bacteriën. Als je ze allemaal bij elkaar zou tellen kom je uit op een getal met 30 nullen. Het totale gewicht van alle bacteriën op aarde is groter dan het totale gewicht van alle zoogdieren! Een ruime meerderheid van de bacteriën op aarde is onschadelijk voor de mens en in veel gevallen zelfs nuttig. Maar een klein deel is verantwoordelijk voor een paar vervelende ziekten. De ziekenhuisbacterie is een extra vervelende bacterie. Dit is een bacterie die ongevoelig is voor de meeste geneesmiddelen tegen bacteriën, antibiotica genaamd.

Als je dit onderwerp kiest, leer je wat er in een ziekenhuis gebeurt als een patiënt besmet raakt met een ziekenhuisbacterie. Je ziet hoe bacteriën worden gekweekt en gaat het resultaat van zo’n test analyseren. Daarna ga je zelf levende bacteriën onder de microscoop bekijken en eindig je de dag met het zelf ontwerpen van een nieuw, hypothetisch antibioticum.

In een cel komen veel verschillende eiwitten voor. Eiwitten vormen het fundament van alle cellen. Ze zijn nodig voor de opbouw van de celstructuur, aanmaak van enzymen en bij het onderhoud van het spierstelsel. Eiwitten zijn heel ingewikkelde stoffen. In de voorbereidende opdracht ga je eiwitten op moleculair niveau bekijken. Je leert dan dat je een eiwit kunt vergelijken met een lange ketting met verschillende kralen. Deze lange ketting vouwt zich op een speciale manier op tot hele bijzondere vormen.

Op de campusdag ga je een  onderzoekje doen aan echte eiwitten. Kun je de in-elkaar-gevouwen eiwitmoleculen ook uitvouwen? En hoe merk je dat aan de eigenschappen van het eiwit? Ook bekijken we computermodellen van eiwitten: welke bijzondere structuren komen voor in verschillende eiwitten en welke functie heeft een bepaald eiwit in de cel? Bovendien brengen we een bezoek aan het laboratorium van de afdeling ‘Cellular Protein Chemistry’, waar je kennismaakt met een onderzoeker die je nog meer zal vertellen over de manier waarop men studie doet aan de vouwing van eiwitten.

Wat is de relatie tussen wiskunde en architectuur? Moderne architecten gebruiken wiskundige modellen en computers om te ontwerpen. Maar ook in veel oudere gebouwen vallen wiskundige structuren te ontdekken (al dan niet bewust aangebracht).

In deze module staan Muqarnas centraal: eeuwenoude bouwstenen van de Perzische en Islamitische bouwkunst. Een wiskundige beschrijving hiervan is ontwikkeld aan de Universiteit Utrecht. De ruimtelijke structuur kan beschreven worden met behulp van een plattegrond en een graaf. Aan de hand van deze beschrijving ga je in deze module zelf een bouwsel van Muqarnas maken.

Je richt je 1 dag op druk, met name van water en van lucht. Wat is druk eigenlijk? Kookt water altijd bij 100 °C? Is water altijd bevroren bij -5 °C? We wisselen af tussen alledaagse proefjes die heel verrassend zijn en spectaculaire proefjes die eigenlijk heel simpel zijn uit te leggen.

Je begint met goed waarnemen van verschijnselen met water en lucht en krijgt de theorie daarachter uitgelegd. Vervolgens pas je die theorie toe onder uiteenlopende omstandigheden: je gaat zelf experimenten uitvoeren. Hierbij zul je verrassende verschijnselen tegenkomen zoals een waterimplosie of water dat je aan de kook brengt met een ijsklontje.

Programmeren is een belangrijk onderwerp in de informatica. Iedere applicatie op een computer en app op een telefoon is op de een of andere manier geprogrammeerd. Maar ook pinautomaten, drones, slimme thermostaten, digiborden en auto’s bevatten allemaal software, en zijn dus door iemand geprogrammeerd.

Programmeren doe je in een programmeertaal. Er zijn veel verschillen tussen die talen, maar er zijn ook veel overeenkomsten. Als je gaat programmeren gebruik je een soort stappenplannen – beschrijvingen van hoe iets gedaan moet worden – om een taak voor elkaar te krijgen.

Deze U-Talentdag is een korte inleiding in het programmeren, en is dus bedoeld voor leerlingen zonder programmeerervaring. Je gaat zelf aan de slag met programmeren en het maken van slimme stappenplannen om er vervolgens digitale kunst mee te maken.

We hebben allemaal wel eens een fossiel gezien, een stukje leven vastgelegd voor miljoenen jaren. Een kijkje in een ver verleden. Leuk om naar te kijken maar we hebben er ook iets aan. Het vertelt ons iets over de voorouders van huidig bestaande diersoorten, en dus ook over onze eigen voorouders. Hoe leefden ze, hoe bewogen ze zich voort, wat aten ze? Op veel van deze vragen kan een fossiel, als je er goed naar kijkt, antwoord geven. Het leven verandert, soorten veranderen en sterven uit, evolutie is het sleutelwoord voor alle biologische diversiteit op aarde. Hoe werkt evolutie? Hoe kunnen we evolutie ‘zien’, het proces gaat immers ontzettend langzaam.

Wist je dat een paard op zijn middelvinger loopt? Tijdens deze dag ga je aan de slag met fossielen en kom je uiteindelijk tot je eigen stamboom voor wat wij nu kennen als ‘het paard’. Leer hoe, maar vooral ook waarom, het paard de veranderingen doorgemaakt heeft die zichtbaar zijn in de overblijfselen van zijn voorouders.

Ook gaan wij deze dag op een korte excursie naar het depot (opslagplaats) van het universiteitsmuseum. Hier zijn alle opgezette dieren en fossielen die de universiteit in haar bezit heeft opgeslagen, en wij mogen er even een kijkje nemen.

 

Praktische informatie

Niveau:
3 vwo
Partnerschap:
Ambitie

Inschrijven

Inschrijven gaat via de bèta-coördinatoren van de Ambitiescholen.

Terug naar het overzicht